Ülkede koyu renk araç kullanmak yasak: Herkesin arabası beyaz

Aşkabat’ta “Beyaz Zorunluluğu”: Koyu Renkli Araçlar Trafikten Nasıl Uzaklaştırıldı?

Türkmenistan’ın başkenti Aşkabat, son yıllarda sokaklarının ve caddelerinin neredeyse tamamen beyaz ve açık renkli araçlar tarafından işgal edilmesiyle dikkat çekiyor. Bu görüntü, bir estetik tercihten ziyade, 2015 yılında ithalata getirilen renk kısıtlamalarıyla başlayıp 2018’den itibaren idari kontrollerle taşkınlaştırılan, araç sahiplerini zor durumda bırakan bir süreçlerin sonucu. Kaynaklara göre ülke genelinde siyah veya koyu renkli otomobilleri açıkça yasaklayan tek bir ulusal yasa mevcut olmamasına rağmen, başkentte uygulanan idari engeller ve pratikler, koyu renkli araçların trafikten neredeyse tamamen arıtılmasına yol açtı.

2015’ten 2018’e: Kısıtlamaların Evrimi ve Sıkılaşan Kontroller

Uygulamanın ilk adımları 2015 yılında atıldı; o dönemde siyah, koyu mavi ve kırmızı gibi renklerdeki araçların ülkeye ithalatı sınırlandırıldı. Ancak asıl kırılma noktası 2018 yılı oldu. Bu tarihten itibaren Aşkabat’taki kontroller ciddi oranda sıkılaştırıldı ve kısıtlamalar yalnızca ithalata kalmayıp, araçların tescili ve trafikte kullanılmasına yönelik yeni engelleri de kapsamaya başladı. Kontrol noktalarında durdurulan koyu renkli otomobiller alıkonuldu ve sahiplerinden araçlarını beyaz veya başka bir açık renge boyatmaları, ardından da tescil işlemlerini bu yeni renge göre yenilemeleri talep edildi. Bu süreç, koyu renkli araçların başkentte satılmasını veya devredilmesini de neredeyse imkansız hale getirenVarious idari zorlukların doğmasına neden oldu.

Kent Mimarisi ve “Beyaz Şehir” Estetiği

Aşkabat’ta beyaz rengin bu denli baskın olmasında kent mimarisinin ve yönetimin estetik vizyonunun payı büyüktür. Türkmenistan’ın 1991’de bağımsızlığını ilan etmesinin ardından başkentte başlatılan kapsamlı dönüşüm çerçevesinde yüzlerce bina beyaz mermerle kaplandı. Bu “Beyaz Şehir” kimliği, özellikle Gurbanguly Berdymukhamedov döneminde, açık renkli araçların kullanımının teşvikiyle bir tutarlılık kazandırıldı. Kentin genel görünümüyle uyum içinde olma gerekçesi, araç renklerini belirleyen idari kararların arka planındaki ana dinamiklere işaret ediyor.

İklim Koşulları ve Pratik Gerekçeler

Estetik ve idari nedenlerin yanı sıra, bölgenin iklim koşulları da bu uygulama için öne sürülen gerekçeler arasında yer alıyor. Aşkabat’ın çöl iklimi ve yaz aylarında yaşanan aşırı sıcaklıklar, beyaz ve açık renkli araçların koyu renklilere kıyasla daha az ısı emmesi ve böylece iç mekan konforunu artırması sebebiyle bilimsel bir gerekçe olarak sunuluyor. Bu teknik detay, kısıtlamaların sadece görsel bir tercih olmadığını, pratik bir yaşam standardı oluşturma girişimi de olduğunu gösteriyor.

Ulusal Yasa Yok, Yerel Uygulama Var

Önemli bir detay olarak, bu uygulamanın bütün Türkmenistan’ı kapsayan tek bir kanun dayanağına dayanmadığı, en sert uygulamanın başkent Aşkabat’a odaklandığı belirtiliyor. Ulusal düzeyde siyah veya koyu renkli araçları yasaklayan net bir mevzuat bulunmamasına rağmen, başkentte tescil, devir ve trafik kullanımı üzerindeki idari kontroller de facto bir yasaçıklığı yaratıyor. Yıllar içinde ülkenin diğer bölgelerinde de benzer tescil ve devir sorunları yaşandığına dair bilgiler paylaşılıyor; ancak Aşkabat’taki yoğunluk ve sistematiklik benzersiz. Sonuç olarak, 2018 sonrası süreçte başkent caddeleri, kısıtlamaların, estetik vizyonun ve iklim gerçekliklerinin birleşimiyle şekillendiği bir trafik manzarasına, yani neredeyse tamamen beyaz bir akına dönüştü.

Kaynak: Sözcü - Haberler
Orijinal Haber: Orijinal haberi görüntüle